Terminy przedawnienia roszczeń majątkowych

Przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń majątkowych mają na celu stabilizację stosunków prawnych i gwarantują ich pewność, gdyż nie dopuszczają możliwości dochodzenia roszczeń po upływie kilkudziesięciu lat, co wiązałoby się z pozostawaniem przez strony stosunku prawnego w niepewności dotyczącej ich sytuacji prawnej.

Przedawnieniu ulegają jedynie cywilnoprawne roszczenia majątkowe, zgodnie z art. 117 Kodeksu cywilnego. Kodeks w art. 118 przewiduje dwa ogólne terminy przedawnienia, które obejmują:

-okres trzyletni dla roszczeń o świadczenia okresowe i roszczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej,
-okres dziesięcioletni dla wszystkich innych roszczeń majątkowych.

Bez względu na powyższe okresy, jeżeli roszczenie zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, który jest władny do rozpoznawania spraw danego rodzaju lub orzeczeniem sądu polubownego, termin przedawnienia roszczenia wynosi 10 lat. Taki sam okres przedawnienia wynosi w przypadku zawarcia ugody przed sądem powszechnym lub polubownym albo zawarcia ugody przed mediatorem, która została zatwierdzona następnie przez sąd.

Przepisy szczególne przewidują jednakże pewne wyjątki od powyższych zasad. Wyjątki te uwzględnione są w:

-art. 390 §3 Kodeksu cywilnego – roszczenie z umowy przedwstępnej przedawnia się po upływie roku od dnia, w którym umowa przyrzeczona miała zostać zawarta,
-art. 554 Kodeksu cywilnego – po upływie dwóch lat przedawniają się roszczenia powstałe w wyniku sprzedaży związane z działalnością przedsiębiorstwa sprzedawcy,
-art. 646 Kodeksu cywilnego dotyczące umowy o dzieło przedawniają się w terminie dwóch lat od dnia oddania dzieła lub w przypadku, gdy dzieło nie zostało oddane od dnia, w którym miało zostać oddane zgodnie z treścią umowy,
-art. 848 Kodeksu cywilnego – roszczenie związane z utrata lub uszkodzeniem rzeczy wniesionej do hotelu przedawnia się po upływie 6 miesięcy od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie, lecz nie później niż w terminie roku od dnia, w którym poszkodowany przestał korzystać z usług oferowanych przez hotel,
-art. 8599 Kodeksu cywilnego, związane z umową składu przedawniają się po upływie roku.

Należy zwrócić uwagę, iż terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez jakąkolwiek czynność prawną, a jakiekolwiek indywidualne ustalenia między stronami są bezwzględnie nieważne.

Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenia stało się wymagalne, zgodnie z ogólną zasadą opisaną w art. 120 Kodeksu cywilnego. Poprzez pojęcie wymagalności, rozumie się stan, w którym wierzyciel ma prawo żądania zaspokojenia swojej wierzytelności. W niektórych przypadkach, wymagalność roszczenia związana jest w podjęciem przez wierzyciela dodatkowych czynności, do których można zaliczyć wezwanie dłużnika do spełnienia świadczenia.

08/20/2011 | Autor: Hubert Płocharz - Doradca prawny | Portal FirmoweWindykacje.pl