Postępowanie uproszczone-cechy charakterystyczne

Decydując się na windykację sądową możemy poprowadzenie postępowanie zlecić profesjonaliście (firmie windykacyjnej lub kancelarii prawnej) lub zrobić to sami.  Jeżeli wybierzemy tą drugą opcję musimy znać kilka podstawowych zasad dotyczących postępowania sądowego aby nie popełnić błędów, które mogą oddalić w czasie odzyskanie należności i niepotrzebnie spowolnić postępowanie.

W tym artykule zajmiemy się kwestią postępowania uproszczonego, czyli kiedy pozew powinien być złożony na formularzu. Formularze dostępne są na stronie Ministerstwa  Sprawiedliwości (http://bip.ms.gov.pl/pl/formularze/formularze-pism-procesowych-w-postepowaniu-cywilnym/).

Przyjrzyjmy się roszczeniom, których dochodzenie objęte jest obowiązkiem użycia formularza. Są to:

-roszczenia wynikające z umowy jeżeli wartość przedmiotu sporu nie przekracza kwoty 10.000 zł
-roszczenia wynikające z rękojmi, gwarancji jakości, niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową sprzedaży konsumenckiej, jeżeli wartość przedmiotu umowy nie przekracza kwoty 10.000zł
-o zapłatę czynszu najmu lokali mieszkalnych i opłat obciążających najemcę a także opłat z tytułu korzystania z lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej bez względu na wartość przedmiotu sporu.

Nie ma znaczenia przy tym czy mamy do czynienia z postępowaniem gospodarczym czy też zwykłym, postępowaniem nakazowym lub upominawczym. Ważne jest to, że roszczenie wynika z umowy i nie jest większe niż 10.000 zł, chyba że dotyczy roszczeń wymienionych w pkt. 3.

Jeżeli nie sporządzimy pozwu na formularzu, sąd wezwie nas do usunięcia braków formalnych pisma procesowego w postaci przedłożenia prawidłowo wypełnionego formularza „P” (pozew) i „WD” (wnioski dowodowe). Przedłuży to niepotrzebnie postępowanie o mniej więcej 3 tygodnie.

Poniżej przedstawiamy kilka praktycznych rad dotyczących wypełniania formularzy:

-należy pamiętać, żeby nie zostawić żadnych pól niewypełnionych lub niezakreślonych.
-formularz można edytować, ale nie wolno dokonać takich zmian, które  spowodowałyby zwiększenie ilości stron, zmiany pól szarych, reorganizację pól.
-jeżeli brakuje miejsca na uzasadnienie należy dołączyć zwykłą kartkę z pozostałą częścią, która nie zmieściła się na formularzu.
-jeżeli dowodów jest więcej niż miejsc na formularzu „P” należy dołączyć tyle formularzy „WD” ile jest potrzebnych żeby wymienić wszystkie dowody (to samo dotyczy innych formularzy).

Postępowanie uproszczone ma, jak sama nazwa sugeruje, uprościć postępowanie i doprowadzić do szybkiego jego zakończenia. Z tego powodu postępowanie to różni się w pewnych zakresach w stosunku do postępowania w trybie zwykłym. Omówimy poniżej podstawowe różnice.

Jednym pozwem można dochodzić jednego roszczenia

Zobrazujmy tą zasadę na praktycznym przykładzie.

„X” Sp. jawną łączą ze spółką „Y” Sp. z o.o. dwie umowy. Spółka „X” wynajmuje od spółki „Y” lokal na działalność usługową oraz kupuje od niej materiały budowlane. Spółka X z powodu kłopotów finansowych przestaje regulować należności z umowy najmu. Nie zapłaciła również spółce „Y” za z kupiony towar. Jeżeli spółka „Y” będzie chciała wytoczyć powództwo dłużnikowi (spółce „X”) będzie musiała wytoczyć dwa powództwa właśnie, z uwagi na zasadę niekumulowania roszczeń.

Jedno powództwo będzie z powodu niewykonania zobowiązania przez spółkę „X”  a wynikające z umowy najmu (brak zapłaty) i drugie z powodu nie wykonania umowy sprzedaży (brak zapłaty) przez spółkę „X”.

Zakaz zmian przedmiotowych i podmiotowych

W postępowaniu uproszczonym :

-nie możemy zmieniać powództwa (art. 193 k.p.c.). W praktyce będzie głównie chodzić o rozszerzenie powództwa (np. zwiększenie kwoty której żądamy) lub o zmianę roszczenia (np. zamiast zapłaty żądamy określonego działania od strony pozwanej);
-nie ma zastosowania instytucja interwenienta ubocznego i interwenienta głównego,
-nie można dopozywać i przypozywać, gdy okaże się, że po stronie pozwanych bądź powodów nie występują osoby, które powinny występować w procesie jako strony.

Czy pozwany może złożyć powództwo wzajemne?

Tryb uproszczony zezwala na taką czynność procesową pod warunkiem, że roszczenia podniesione w pozwie wzajemnym mogą być dochodzone w postępowaniu uproszczonym.

Jeżeli pozwany złoży powództwo wzajemne, ale nie będzie ono nadawało się do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym sąd przekaże to powództwo do rozpoznania w odrębnym postępowaniu.

Czy pozwany może zgłosić zarzut potrącenia?

Odpowiedź na to pytanie również jest twierdząca.  Możliwość taka jest jednak warunkowana tym, aby roszczenia zgłoszone do potrącenia nadawały się do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym, gdyby pozwany chciał wytoczyć powództwo.

Prekluzja

Postępowanie uproszczone nakładana strony obowiązek koncentracji materiału dowodowego. Dlatego, okoliczności faktyczne, wnioski dowodowe  znajome stronie i uzasadniające jej stanowisko, jeżeli nie zostały zgłoszone w pozwie lub w odpowiedzi na pozew odpowiedzi na pozew muszą być zgłoszone najpóźniej na pierwszym posiedzeniu przeznaczonym na rozprawę lub w sprzeciwie od wyroku zaocznego.  Możliwość późniejszego ich powołania istnieje, jeżeli potrzeba ich zgłoszenia w postępowaniu wynikła później lub nie było takiej potrzeby wcześniej.

Przyjrzyjmy się kolejnym cechom charakterystycznym postępowania uproszczonego:

Zakaz rozdrabniania roszczeń

Generalnie w postępowaniu uproszczonym obowiązuje zakaz rozdrabniania roszczeń. Oznacza to, że nie możemy dochodzić części świadczenia, którego ogólna wartość przekracza właściwość trybu postępowania uproszczonego ( np. wierzyciel nie może żądać zapłaty 2 000 zł tytułem zwrotu pożyczki, jeżeli z tego tytułu dłużnik jest zobowiązany do zapłaty 20 000 zł- kwota ta sprawia, ze nie możemy kierować pozwu do postępowania uproszczonego).

Dochodzenie części świadczenia w tym trybie jest możliwe tylko pod warunkiem, że postępowanie uproszczone jest właściwe dla całego świadczenia ( np. wierzyciel może żądać zapłaty 2 000 zł tytułem zwrotu pożyczki, jeżeli z tego tytułu dłużnik jest zobowiązany do zapłaty 10 000 zł).

Kwestie dowodowe

Sąd może dokonywać wezwań stron, świadków i innych osób w sposób, który uzna za najbardziej celowy, nawet z pominięciem sposobów przewidzianych przez przepisy ogólne, jeżeli uzna to za niezbędne dla przyspieszenia rozpoznania sprawy ( np. telefonicznie).

Dowód z opinii biegłego

W celu zminimalizowania kosztów postępowania uproszczonego wyłączona została możliwość przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, ma to również wpłynąć na przyspieszenie postępowania.

Dyskrecjonalność sądu

Jeżeli sąd uzna, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe lub bardzo utrudnione, może według swojej oceny, po rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy, zasądzić w wyroku odpowiednia sumę. Jeśli sąd uzna, że sprawa jest szczególnie zawiła lub jej rozstrzygniecie wymaga wiadomości specjalnych, rozpoznaje ja w dalszym ciągu w zwykłym trybie procesowym.

09/07/2011 | Źródło: www.centrum-windykacji.com