Kiedy komandytariusz może reprezentować spółkę komandytową?

Zgodnie z treścią art. 117 KSH spółkę komandytową reprezentują komplementariusze, których z mocy umowy spółki albo prawomocnego orzeczenia sądu nie pozbawiono prawa reprezentowania spółki.

Status komandytariusza nie może uprawniać do reprezentowania spółki komandytowej, a postanowienia umowy przyznające komandytariuszowi prawo reprezentacji są nieważne. Komandytariusz natomiast może reprezentować spółkę jedynie jako pełnomocnik.  Ten sam model funkcjonuje odnośnie akcjonariuszy w spółce komandytowo - akcyjnej.

Forma i zakres

Podstawą umocowania do dokonywania konkretnych czynności może być:
a)pełnomocnictwo ogólne,
b)pełnomocnictwo rodzajowe,
c)pełnomocnictwo szczególne,
d)prokura (która jest de facto rodzajem pełnomocnictwa szczególnego i najczęściej znajduje zastosowanie w przypadku spółek komandytowych).

Warto podkreślić, iż z zakresem udzielonego mu pełnomocnictwa nie wiąże się także zmiana zakresu jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki.  Istnieją jednak określone działania komandytariusza związane z reprezentacją spółki, które mogą doprowadzić do poszerzenia zakresu jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki. Przykładem może tu być  art. 118 § 2 KSH, zgodnie z treścią którego komandytariusz, który dokonał w imieniu spółki czynności prawnej, nie ujawniając swego pełnomocnictwa, odpowiada za skutki tej czynności wobec osób trzecich bez ograniczenia.

Udzielenie pełnomocnictwa

Prokura może zostać udzielone zarówno już w umowie spółki, jak i później, odrębnym oświadczeniem woli.
W przypadku oświadczenia woli wymagana jest zgoda wszystkich komplementariuszy mających prawo prowadzenia spraw spółki , chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

Istotny jest fakt, iż zasada ta znajduje zastosowanie wyłącznie do stosunków wewnętrznych spółki, a więc złożenie go bez zgody pozostałych komplementariuszy mających prawo prowadzenia spraw spółki, nie czyni go nieważnym, ale w efekcie powstanie również podstawa do odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie komplementariusza, który samodzielnie ustanowił prokurenta.

Odwołanie pełnomocnictwa

Pełnomocnictwo udzielone komandytariuszowi jest odwołalne. Watro dodać, iż spółka nie może skutecznie zrzec się odwołania pełnomocnictwa jedynie z tego powodu, że zostało ono udzielone komandytariuszowi.

Odwołać prokurę może każdy komplementariusz mający prawo prowadzenia spraw spółki, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. W tym przypadku również dotyczy to stosunków wewnętrznych spółki, z czego wynika iż aby odwołanie prokury było skuteczne, konieczne jest aby komplementariuszowi odwołującemu prokurę przysługiwało prawo reprezentowania spółki.

Komandytariusz jako reprezentant komplementariusza

Komandytariusz może działać w sferze reprezentacji spółki komandytowej także jako przedstawiciel komplementariusza uprawnionego do reprezentacji. Dotyczy to sytuacji, w której komandytariusz jest członkiem organu komplementariusza upoważnionego do jego reprezentacji, np. reprezentowanie spółki komandytowej przez komandytariusza będącego członkiem zarządu sp. z o.o., która jest komplementariuszem spółki komandytowej.

Należy podkreślić, iż komplementariusz nie może udzielić pełnomocnictwa do wykonywania jego uprawnień w zakresie reprezentacji spółki komandytowej, ponieważ prawo to ma charakter osobisty i może być wykonywane albo bezpośrednio przez osobę fizyczną będącą komplementariuszem, albo przez osoby upoważnione organizacyjnie do działania za komplementariusza będącego osobą prawną lub inną jednostką organizacyjną.

Jeżeli członkowie organów komplementariusza nie chcą osobiście zajmować się czynnościami z zakresu reprezentacji spółki komandytowej, to mogą udzielić pełnomocnictwa w imieniu spółki.

04/27/2012 | Autor: Olga Karczewska z Kancelarii Radców Prawnych "KMiW" s.c. | Źródło: portal www.lex-portal.pl